Μητροπολίτου πρ. Χαλκηδόνος Ἀθανασίου
«Ξυρίζεσθε καί μή ξουράζετε!»
Σήμερον ὁ καθ’ ὁδόν ἐντός τοῦ κυριαρχοῦντος ἀλαλούμ εὐρισκόμενος, ἀπαντᾷ μέγαν ἀριθμόν ἐπιβατικῶν αὐτοκινήτων καί λοιπῶν ὀχημάτων, τά ὁποία ἐξωτερικῶς εἶναι στιλπνά, πράγμα τό ὁποῖον κοστίζει μεγάλως κατά τήν κατασκευήν των. Ἐπίσης πολλούς ἀνθρώπους ἔχοντας μακράν ἤ οὔ γενειάδα καί φαλάκραν (ἤ καράφλαν), ἤ ἐξυρισμένην κεφαλήν, ἀπότοκα καί τῆς συγχρόνου μοδός καί στίλποντα ὡσαύτως, τά ὁποία πολλάκις ὡς ἀντιπαθητικά προκαλοῦν ἀηδίαν, καίτοι ἡ μόδα πονεῖ.
Τό στιλπνόν ἔχει μίαν ἰδιαιτέραν γοητείαν καί καλύπτει σήμερον ἐκ λόγων ὡραιότητος πολλά, ὡς τά δάπεδα διαφόρων κτιρίων, ἔστω καί ἄν δύναται νά προκαλέσει τό γλίστριμα!!! (Πριγκηπονήσων Δωρόθεος) τῶν ἐπ’ αὐτῶν μέ συνέπειαν τόν τραυματισμόν ἤ καί τόν θάνατον αὐτῶν ἐκφοβίζοντα μάλιστα τούς ἀνθρώπους.
Τό αἴσθημα ἁφῆς ἑνός κινητοῦ τηλεφώνου, τῆς στιλπνῆς ἐπιφανείας, τῆς ἄνευ λάθους ὀθόνης (lapsus calami) εἶναι μία πρόσκλησις εἰς ἕνα κόσμον ἄνευ ἐμποδίων. Τά δάκτυλα γλιστροῦν ἀκόπως ἐπ΄ αὐτῆς, σχεδόν ἄνευ βάρους. Ἐν τοῦτοις ἡ στιλπνότης εἶναι καί ἀπατηλή. Δέν ἀφήνει οὐδέν ἴχνος, δέν λαμβάνει τίποτε, ἐκ τῶν ἀντιγράφων παγκοσμίως, οὐδέν χάραγμα ἀναφέρει τι περί τήν ἱστορίαν τῆς χρήσεως. Τά πάντα μένουν ἀνέπαφα, στεῖρα, ἀπρόσωπα. Ὅ,τι εἶναι στιλπνόν δέν δίδει στήριγμά τι. Ἴσως νά γοητεύει διότι ὑπόσχεται μίαν τελειότητα ἡ ὁποία ἀντιτίθεται πρός τήν φύσιν μας. Ἀπαρατηρήτως φαίνεται ἡ πανταχοῦ παρουσία τῆς στιλπνότητος νά εἰσέρχεται εἰς τόν κόσμον τῆς ἰδεώδους καταστάσεως ἡμῶν. Ἡ ὡραιότης μιᾶς ἐπιδερμίδος φαίνεται εἰς τήν στιλπνότητά της. Εἰς τήν μέλαιναν ὀθόνην ἑνός τηλεφώνου βλέπομεν τό πρόσωπόν μας καί ὅταν τό ἀνοίξομεν χάνεται τοῦτο.
Οἱ συρμοί συνήθως δέν διαρκοῦν ἐπί πολύν χρόνον, ὡς οἱ τῶν πιθήκων (ἀνθρωποειδῶν). Ὁ τῆς φαλάκρας ὅμως διεδόθη παγκοσμίως καί παραμένει. Καί τοῦτο λόγῳ τῆς ῥᾳστώνης, ὑγιεινῆς, οἰκονομίας κ.ἄ. Ὑπῆρχεν δέ καί εἰς τήν ἀρχαιότητα. Τοῦτο ἐξάγεται καί ἐκ τοῦ Συνεσίου Κυρήνης (4-5ος αἰ.) ὁ ὁποῖος συνέγραψεν τό σατυρικόν κείμενον «Φαλάκρας ἐγκώμιον». Ὁ Συνέσιος ἐπαινεῖ τήν φαλάκραν καί ὑποστηρίζει ὅτι αὕτη εἶναι σημάδι σοφίας καί ἀνωτερότητος. Λέγει ὅτι οἱ ἄνθρωποι μέ πολλά μαλλιά εἶναι συχνάκις ἐπιπολαιότεροι, πιό «ζωώδεις» καί πλέον ματαιόδοξοι. Ἀναφέρει ὅτι οἵ μεγάλοι ἄνδρες φιλόσοφοι, σοφοί, ἡγέτες ἦσαν φαλακροί, καί ὅτι αὕτη συνδέεται μέ τήν ἀρετήν καί δύναμιν. Μέ χιοῦμορ τονίζει ὅτι τά μαλλιά εἶναι ὡσάν «βάρος» ἤ σκιά τά ὁποία κρύπτουν τό πρόσωπον, ἐνῶ ἡ φαλάκρα τό δεικνύει. Ἐπίσης ὅτι ἡ φαλάκρα καθιστᾶ τόν ἄνθρωπον περισσότερον σεβαστόν καί «ἱερατικόν» εἰς τήν ἐμφάνισιν. Ὁ συγγραφεύς μέ τήν σάτυραν αὐτήν προσπαθεῖ νά ἀποδείξει τό παράδοξον ὡς προτέρημα.
Σήμερον ἡ φαλάκρα ἔχει μίαν διαφορετικήν εἰκόνα. Αὕτη δέν εἶναι πλέον πρόβλημα ἀλλά στυλιστικόν στοιχεῖον. Συμβολίζει τήν αὐτοπεποίθησιν. Εἶναι τῆς μοδός. Συνδυάζει πρακτικότητα καί ἐμφάνισιν. Δεικνύει καθαρότερον καί ἀρρενωπόν. Παλαιότερον θεωροῦταν σημάδι γήρατος, σήμερον ἀπολύτως φυσικόν. Συχνάκις ἐπηρεάζεται ἐκ τοῦ κινηματογράφου καί τῶν ΜΜΕ. Ἐπιλογή τῶν στάρ καί τοῦ ἀθλητισμοῦ.
Ἀλλά καί οἱ Βουδισταί Μοναχοί ξυρίζουν τήν κεφαλήν των, κυρίως διά πνευματικούς καί πρακτικούς λόγους. Ἀποκήρυξαν τήν ματαιοδοξίαν καί τό ἐγώ. Τά μαλλιά συνδέονται μέ τήν ἐμφάνισιν, ὡραιότητα καί προσωπικήν ταυτότητα. Τό ξύρισμα εἶναι συμβολική πράξις ταπεινώσεως καί ἀπομακρύνσεως ἀπό τήν φιλαρέσκειαν. Σημαίνει ἀποχωρισμόν ἐκ τῆς κοσμικῆς ζωῆς καί εἴσοδον εἰς τήν ζωήν ἀφιερώσεως, ἰσότητα ἐντός τῆς μοναστικῆς κοινότητος, βοήθειαν στήν ὑγιεινήν ἀπό τά παράσιτα κ.ἄ.
Δέν βαριέστε ὅμως! Φαλάκρα φυσικῆς ἤ τεχνητῆς αἰσθητικῆς τυγχάνει πιθανῶς προβληματική, ἔστω καί ἄν ἀρέσκει εἰς τήν μόδαν καί τάς κυρίας ἤ μή.
Ξυρίζεσθε τοίνυν καί μή ἁμαρτάνετε, ἵνα μή εἰσέλθετε εἰς πειρασμόν!