Γράφει η Sara Tsugranis
10 Μαρτίου, 2026
Πού διασταυρώνεται η ιερότητα με την τέχνη; Στο ερώτημα αυτό έρχεται να απαντήσει, μέσα από το έργο της, η πρεσβυτέρα Cally Kordaris, ιδρύτρια και καλλιτεχνική διευθύντρια της ομάδας χορού Cold Spring Dance Company.
Η Cold Spring Dance Company παρουσιάζει παραστάσεις σύγχρονου χορού στην περιοχή της Κάτω Κοιλάδας του ποταμού Χάντσον, προσεγγίζοντας πτυχές της πολιτισμικής ιστορίας μέσα από τον χορό και τον κινηματογράφο.
Οι τέχνες, άλλωστε, έχουν εκ φύσεως μια πνευματική διάσταση, επισημαίνει η πρεσβυτέρα Cally Kordaris. Κατά την αντίληψή της, το στοιχείο του ιερού δεν περιορίζεται μόνο στη λατρεία, αλλά μπορεί να βρει έκφραση και στη διαδικασία μιας πρόβας, λόγου χάρη ή στην αμοιβαία πρόσληψη του κοινού, να εκδηλωθεί ακόμη και μέσα από τη βουβή πειθαρχία της καθημερινής εξάσκησης.
«Η ενσυναίσθηση προς τον συνάνθρωπο βρίσκεται στο επίκεντρο της δουλειάς μου» λέει η πρεσβυτέρα Cally. «Υπάρχει μέσα στην ιστορία μιας παράστασης, στη μουσική και στην κίνηση. Και μας υπενθυμίζει διακριτικά τον λόγο για τον οποίο βρισκόμαστε εδώ».
«Να διατηρούμε έναν πνευματικό και ηθικό άξονα είναι κάτι που μάς καθοδηγεί και μας προσγειώνει» προσθέτει. «Κάποιοι θεωρούν εμάς, τους πιστούς, αφελείς. Όμως ακόμη και τα φυτά και τα δέντρα έχουν ανάγκη από ρίζες. Δεν διαφέρουν οι άνθρωποι από αυτά. Η πίστη μάς δίνει ένα έναυσμα για να συσχετιστούμε με τους άλλους, να στοχαστούμε και να αποκτήσουμε έναν σκοπό».
Το στούντιο της Cold Spring Dance βρίσκεται στην κορυφή ενός βουνού στο Philipstown, όπου η πρεσβυτέρα Cally ζει από το 2014. Η ομάδα παρουσιάζει τρεις παραστάσεις τον χρόνο, όλες με ελεύθερη είσοδο και ανοιχτές στο κοινό· προτεραιότητα δίνεται σε ηλικιωμένους και σε ανθρώπους με αναπηρία. Στις παραγωγές της Cold Spring Dance συμμετέχουν επίσης καλλιτέχνες από διακεκριμένα συγκροτήματα χορού της Νέας Υόρκης, όπως τα Martha Graham, Twyla Tharp και Dance Theater of Harlem.
Απόφοιτος του LaGuardia High School of Performing Arts με κύρια κατεύθυνση τον χορό, η πρεσβυτέρα Cally εκπαιδεύτηκε κυρίως στο κλασικό μπαλέτο, ενώ παράλληλα διδάχθηκε μοντέρνο χορό, φλαμένκο, ταπ, τζαζ και ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς. Στη συνέχεια, ολοκλήρωσε τις προπτυχιακές της σπουδές στην ιστορία της τέχνης. Είναι σύζυγος του π. Jim Kordaris, διευθυντή του Τμήματος Διακονίας, Ιεραποστολής και Ευαγγελισμού της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αμερικής και εφημερίου του Ιερού Ναού Αγίου Γεωργίου στο Kingston της Νέας Υόρκης.
Η πρεσβυτέρα Cally προσεγγίζει το έργο της με ιδιαίτερη επιμέλεια και υπομονή. «Η διαδικασία δημιουργίας μιας χορογραφίας μπορεί να μου πάρει ακόμη και κάποια χρόνια» λέει. «Κάθε φορά, θα χρειαστεί να κάνω εκτενή έρευνα γύρω από το θέμα, να διαβάσω διάφορα βιβλία για την ιστορική περίοδο που με απασχολεί. Αυτό με βοηθάει στην επιλογή της μουσικής και μου δίνει ένα σημείο εκκίνησης για να διαμορφώσω τη γλώσσα της κίνησης για κάθε χαρακτήρα».
«Είναι σαν το μοντάζ σε μια ταινία — δημιουργείς πολύ περισσότερο υλικό απ’ όσο χρειάζεται και τελικά κρατάς μόνο εκείνο που είναι πιο πιστό στη στιγμή» λέει η πρεσβυτέρα Cally.
Το έργο της ως χορογράφου επηρεάζεται επίσης από την ενασχόλησή της με την κηπουρική.
«Ως χορογράφος αλλά και ως κηπουρός, με συναρπάζει η περιέργεια να κατανοήσω πώς αρχίζει η ζωή και πώς εξελίσσεται» εξηγεί. «Το να παρακολουθεί κανείς τα πράγματα να αναπτύσσονται με τρόπο φυσικό απαιτεί χρόνο. Η δημιουργική διαδικασία μοιάζει με έναν σπόρο που βρίσκεται βαθιά στο χώμα και περιμένει να βλαστήσει. Χρειάζεται υπομονή και πίστη» σημειώνει.
Γι’ αυτό τον λόγο, η πίστη και η ιστορία μέσα στο έργο της πρεσβυτέρας Cally συνυπάρχουν και συνδιαλέγονται. Όταν, λόγου χάρη, χορογραφεί έργα που εμπνέονται από τους αγώνες του ελληνικού λαού ή από τη συλλογική πολιτισμική μνήμη, δεν αντιμετωπίζει τις αφηγήσεις αυτές μόνο ως πολιτικά ή ιστορικά γεγονότα, αλλά ενσωματώνει μέσα τους και το θρησκευτικό στοιχείο.
«Πώς θα μπορούσε κανείς να παρουσιάσει την ιστορία της Ελλάδας χωρίς να συμπεριλάβει την πίστη μας;» διερωτάται.
Στο έργο Το Ελληνικό Μπαλέτο: Ανάσταση, περισσότερα από τα μισά μέρη έχουν χορογραφηθεί πάνω σε ύμνους της Εκκλησίας. Για κάποιους θεατές η μουσική αυτή ακούγεται απλώς σαν μια μελωδία σαγηνευτική· για άλλους – αυτοί που ανήκουν στην ελληνορθόδοξη παράδοση κυρίως – η μελωδία μπορεί να μεταφέρει το βάρος μιας προσευχής. Και οι δύο ανταποκρίνονται, αλλά με διαφορετικό τρόπο βεβαίως.
Παράλληλα, το έργο της πρεσβυτέρας Cally δεν περιορίζεται σε μία μόνο παράδοση. Η ίδια μιλά για την τέχνη ως κάτι «οικουμενικό», που υπερβαίνει κάθε κατηγοριοποίηση. Είτε δίνει χώρο σε φωνές που μένουν συνήθως στο περιθώριο είτε διερευνά τους περιορισμούς που βίωναν οι γυναίκες την εποχή της Αναγέννησης είτε, πάλι, καταπιάνεται με ζητήματα παγκόσμιων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπως λόγου χάρη στο έργο Διαμαρτυρία (Protest), πάντοτε η χορογραφία της έρχεται να αναζητήσει μια βαθύτερη ελευθερία.
Το έργο Διαμαρτυρία μεταφέρει τη φωνή μιας μουσουλμάνας γυναίκας, η οποία διασχίζει πολιτισμούς μέσα από διάφορες πράξεις αντίστασης, ώσπου το κοινό σταδιακά να αντιληφθεί ότι το νήμα που συνδέει την κάθε διαμαρτυρία είναι η ενιαία φωνή αυτής της γυναίκας.
Στην παράσταση αυτή ακούστηκαν κείμενα του Jack Kerouac και του Allen Ginsberg, ενώ η μουσική περιλάμβανε συνθέσεις του Philip Glass και του Σταμάτη Σπανουδάκη. Ως σκηνικό φόντο χρησιμοποιήθηκαν έργα του καλλιτέχνη Νικόλα Κονταξή.
Για την πρεσβυτέρα Cally, η τέχνη και ο χορός έχουν ως σκοπό να απελευθερώσουν το ανθρώπινο πνεύμα, δίνοντας φωνή, αξιοπρέπεια και χώρο σε ιστορίες που διαφορετικά θα μπορούσαν να λησμονηθούν.
Τα τελευταία πέντε χρόνια η πρεσβυτέρα Cally έχει δημιουργήσει πέντε έργα σύγχρονου χορού, με αφετηρία τη γλώσσα του μπαλέτου. Η πρώτη παράσταση της Cold Spring Dance, τον Μάιο του 2022, με τίτλο Από το Βυζάντιο στην ποπ (Byzantium to Pop), ήταν ένα σύγχρονο έργο που αξιοποιούσε ένα αρχειακό κινηματογραφικό υλικό από τη ζωή του Andy Warhol. Τον Σεπτέμβριο του 2022 η Cold Spring Dance παρουσίασε τη δεύτερη παραγωγή της, που είχε βασιστεί στη μουσική του Tom Waits και ήταν επίσης εμπλουτισμένη με αρχειακό κινηματογραφικό υλικό.
Ένας ακόμη στόχος της Cold Spring Dance Company είναι να προσφέρει πρόσβαση και ευκαιρίες σε νέους ανθρώπους ώστε να εκπαιδεύονται στον χορό χωρίς κάποια οικονομική επιβάρυνση.
«Στους Ολυμπιακούς Αγώνες (…) ακούμε συχνά ότι το καλλιτεχνικό πατινάζ αντιμετωπίζει έλλειψη ανδρών αθλητών. Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και στον χορό» λέει η πρεσβυτέρα Cally. «Οι περισσότεροι άνδρες χορευτές με τους οποίους έχω συνεργαστεί κατάφεραν να ακολουθήσουν επαγγελματική πορεία χάρη σε μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς που τους παρείχαν υποτροφίες. Χωρίς αυτές τις δυνατότητες, ο κόσμος του χορού φτωχαίνει».
Παρόλα αυτά, και οι ίδιοι οι μη κερδοσκοπικοί οργανισμοί αντιμετωπίζουν δυσκολίες επιβίωσης. Ένα μεγάλο μέρος των επιχορηγήσεων – οι οποίες στο παρελθόν στήριζαν τον χώρο του χορού – δεν υπάρχει πλέον, ενώ όσες απομένουν κατευθύνονται κυρίως σε ήδη καθιερωμένες ομάδες με μεγάλους προϋπολογισμούς.
Το να γίνει ο χορός προσβάσιμος αποτελεί για την πρεσβυτέρα Cally ένα ζήτημα ιδιαίτερης σημασίας. Διότι το έργο της δεν το αντιλαμβάνεται μόνο ως μία καλλιτεχνική παρουσίαση απλώς: δημιουργεί, παράλληλα, και έναν χώρο όπου οι άνθρωποι μπορούν να κινούνται, να αναπτύσσονται και να αισθάνονται ότι ανήκουν σε ένα σύνολο. Δίνοντας έμφαση στη δυναμική του συλλογικού απέναντι στο ατομικό, θεωρεί ότι η τέχνη βρίσκει την πληρέστερη έκφρασή της όχι σε συνθήκες απομόνωσης, αλλά μέσα από την αμοιβαία εμπειρία.
Η πρεσβυτέρα Cally εκφράζει επίσης την ευγνωμοσύνη της προς στον π. Jim για τη στήριξή του. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, παρά την πολύωρη διακονία του στην Ιερά Αρχιεπισκοπή και στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου, θα βρει πάντοτε τον χρόνο να προσφέρει τη βοήθειά του και στην ομάδα του χορού.
«Ο π. Jim ετοιμάζει πολλές φορές στις πρόβες σπιτικά φαγητά – οι χορευτές τα λατρεύουν» σχολιάζει η πρεσβυτέρα. «Βοηθά επίσης στο μοντάζ της μουσικής και στην προετοιμασία των βίντεο που ενσωματώνονται στη χορογραφία· ακόμη και το επταστρωματικό ελαστικό δάπεδο χορού στο στούντιό μας ο ίδιος το εγκατέστησε».
«Και λέει πάντα πως, αφού είχα στηρίξει για χρόνια τη δική του διακονία, είναι η σειρά μου τώρα να ακολουθήσω το όνειρό μου: να δημιουργήσω, δηλαδή, μια ομάδα χορού – κάποια στιγμή ενδεχομένως και ένα πρόγραμμα υποτροφιών» αναφέρει η πρεσβυτέρα.
Ο 16χρονος γιος της πρεσβυτέρας Cally και του π. Jim τραγουδά σε μια ερασιτεχνική χορωδία που ερμηνεύει Ρέκβιεμ του Bach και του Mozart. «Όταν κάθεσαι στο κοινό και παρακολουθείς την εκτέλεση, συνειδητοποιείς πόσο μεγάλη, σχεδόν υπερβατική είναι η δύναμη του συνόλου» αναφέρει η πρεσβυτέρα. «Μπορεί να συμμετέχουν εξαιρετικοί επαγγελματίες σολίστ, όμως τα σόλο δεν μπορούν να συναγωνιστούν τη δύναμη του συλλογικού ήχου».
Για να καταλήξει: «Η δύναμη της κοινότητας είναι πιο ισχυρή από τη δύναμη οποιουδήποτε ατόμου».