Κωνσταντίνος Β. Τερψίδης
Τους τόπους και τους θεσμούς τους κάνουν μοναδικούς οι άνθρωποι, σεβόμενοι και υπηρετώντας αγωνιστικά, την ιστορία, την παράδοση και τους ευεργέτες τους.
Ακολουθώντας τα τολμηρά ακαταπόνητα βήματα του μεγάλου Βαρθολομαίου.
Προσκυνηματικό οδοιπορικό εις το Ιερόν Ησυχαστήριον των Αγίων Εφραίμ και Λουκά του ιατρού εις την Όσσα Θεσσαλονίκης.
Στην μεσοπλαγιά του όρους Βερτίσκου, του υδάτινου τροφοδότη των λιμνών Βόλβης και Κορώνειας δυτικά, αλλά και του ποταμού Στρυμώνα βόρεια, στο «μπαλκόνι» που αγναντεύει την Εγνατία οδό, την περατζάδα της δόξας αλλά και των δεινών του Γένους μας, βρίσκεται η αυθεντική Όσσα. Ένα από τα παλαιότερα χωριά της Κεντρικής Μακεδονίας μας, με ιστορικό, αρχαιολογικό, λαογραφικό, αρχιτεκτονικό και θρησκευτικό πάντα ενδιαφέρον. Πολιούχος και πατρίδα της Αγίας Νεομάρτυρος Κυράννας αλλά και καύχημά της, το πανάξιο τέκνο της, ο μακαριστός Μητροπολίτης κυρός Δημήτριος, των πάλαι ποτέ διαλαμψάντων Επισκοπών της Ιεράς Μητροπόλεως Ηρακλείας Ανατολικής Θράκης, Μετρών (Çatalca) και Αθύρων (Büyükçekmece), 35 χλμ πριν την Βασιλεύουσα Κωνσταντινούπολη.
Ο «Επίσκοπος Αγρότης», (1939-2023), όπως ο ίδιος του άρεσε να αυτοαποκαλείται, το κατά κόσμον αγροτόπαιδο Μιχαλάκης Γρόλλιος, αφού ανετράφη εις τα μαρτυρικά χώματα της αιματοβαμμένης Μακεδονίας, ξεκινώντας κυριολεκτικά από το απόλυτο μηδέν και μετά από μια δύσκολη πορεία, με την πίστη, την τόλμη, την εργατικότητα, τα χαρίσματα και την αμέριστη συμπαράσταση του πνευματικού του πατέρα, του αρχοντικού μακαριστού Μητροπολίτου Θεσσαλονίκης Παντελεήμονος του Α΄ Παπαγεωργίου του και αδικηθέντος ως μη όφειλε, μορφώθηκε εντός και εκτός Ελλάδος και αξιώθηκε να διακονήσει τα εδάφη της Μητρός Εκκλησίας, στο Στρασβούργο, στην όμορο Γερμανία και συγκεκριμένα στην πόλη του Μονάχου επί τριάκοντα ένα έτη (1980-2001), αφήνοντας τις καλύτερες εντυπώσεις και αναμνήσεις για την πνευματική του παρουσία. Ήταν Δευτέρα 31η Αυγούστου του 2020 όταν σοφά και δίκαια η Αγία και Ιερά Σύνοδος του Σεπτού Οικουμενικού μας Πατριαρχείου, υπό την Προεδρία του Οικουμενικού Πατριάρχου κ. κ. Βαρθολομαίου, εξέλεξε παμψηφεί ως Μητροπολίτη Μετρών και Αθύρων τον κυρόν Δημήτριον. Με την πράξη της αυτή η Αγία και Ιερά Σύνοδος κατέταξε ακόμα έναν από τους τόσους και τόσους αγωνιστές και ήρωες Μακεδόνες Ιεράρχες στις τάξεις της.
«Η ευγενική και φιλική φυσιογνωμία, του διαφορετικού Δημήτριου, ο οποίος ξεχώριζε σαν φίλος και δάσκαλος, με την απλότητα του λόγου του και την λογική συνέπεια της σκέψης του, σημάδεψε όλους όσους βρέθηκαν κοντά του σαν μαθητές του. Ως Άξιος ιερέας της Εκκλησίας, ενεργητικός και δραστήριος, αεικίνητος και ευρηματικός, νουθετούσε, συμβούλευε, βοηθούσε συγχωρητικά και αγαπητικά, ως ευγενής και χαρισματικός Άνθρωπος όλους τους πιστούς της ενορίας του στη μνήμη των οποίων θα μείνει αξέχαστος.»*
Για τον Σεπτόν μακαριστόν Ιεράρχη, ο συμπορευτής του, Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βρυούλων κ. Παντελεήμων (κατά κόσμον Γεώργιος Σκλάβος), εκφράστηκε εκ βάθους καρδίας μετά συγκινήσεως ως εξής: «Ευχαριστώ τον Πανάγαθο Θεό που με αξίωσε, από τα νεανικά μου χρόνια, να συνδεθώ πνευματικά με τον μακαριστό Μητροπολίτη Μετρών και Αθύρων κυρόν Δημήτριον, τον κατά κόσμο Μιχαήλ Γρόλλιο, καθώς υπήρξαμε αμφότεροι, πνευματικά τέκνα του μακαριστού Μητροπολίτου Θεσσαλονίκης Παντελεήμονος του Α΄. «Ως τω Κυρίω έδοξε, ούτω και εγένετο. Είη το όνομα του Κυρίου ευλογημένον». Διά τον λόγο αυτόν του Ιώβ, ευχαριστούμε τον Άγιον Θεόν ο οποίος χάρισε στη διακονία της Εκκλησίας Του, έναν ακόμα Ιεράρχη τόσο ικανό και δραστήριο, με φωνή πάντοτε κατανοητή, εποικοδομητική και αξιοσέβαστη, σε καιρούς μάλιστα χαλεπούς, κρίσιμους και δίσεκτους δια τον απόδημο Ελληνισμό των δεκαετιών από 1960 και εντεύθεν που υπηρέτησε, εις στήριξιν θεσμών ιερών, όπως η Πατρίς και το Γένος, και εις υπεράσπισιν της Ορθοδοξίας και της ενότητος αυτής, εις σύμπλευσιν πάντα μετά του Οικουμενικού Θρόνου, γνήσιος υπέρμαχος των δικαίων και των ιερών προνομίων αυτού, και εις διακονία της Αγίας Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας και του Σοφού Οιακοστρόφου Αυτής, Οικουμενικού Πατριάρχου κ. κ. Βαρθολομαίου, Πατριάρχου της Πίστεως, της Ελπίδος και της Αγάπης. Δεν θα λησμονήσω εις την κατ ΄ιδίαν μετ΄ αυτού συνάντησή μου προ της εισόδου του εις το νοσοκομείο όπου μου είπε: «Αδερφέ μου, υπήρξαμε και οι δύο αγωνιστές στην ζωή. Δεν φοβάμαι τον θάνατον». Αιωνία του η μνήμη».
Όσα βουνά κι αν πέρασε την Όσσα, την κερασόκαρπη, είχε στην καρδιά του ο Πατριαρχικός, ταυτόσημος με το Έλληνας, Ιεράρχης Δημήτριος. Δεν την ξέχασε ποτέ. Όταν ο ταπεινός Δέσποτας, ο πράος στην καρδία και πάντα χαμηλών τόνων αισθάνθηκε ότι οι δυνάμεις του εξασθενούν, αποφάσισε να επιστρέψει στα πάτρια προσφιλή καλόκαιρα εδάφη της γενέτειρος, χωρίς όμως να υποστείλει το λάβαρο του αγωνιστού Ρωμηού Ιεράρχου. Τιμώντας την Μακεδονική καταγωγή του εκτός των πολλών άλλων, ο πάντα ευγενής, χαμογελαστός , μειλίχιος και με τον καλό ευαγγελικό λόγο Δημήτριος, αφού έπεισε με την αξιοσύνη και την εντιμότητά του συνεργάτες, ίδρυσε το «Παιδικό Χωριό Βορείου Ελλάδος», το οποίο μέχρι σήμερα περιθάλπει πολλά παιδία. Ταυτόχρονα ο σπάνιος άνθρωπος, ο αφοσιωμένος στην Α.Θ.Π. δώρισε εκ της καρδίας του οφειλετικώς το πατρικό του κτήμα στην Όσσα, στο Σεπτό Οικουμενικό μας Πατριαρχείο, στο οποίο ήταν ταγμένος και αφοσιωμένος ψυχή τε και σώματι, ιδρύοντας το Ιερόν Ησυχαστήριον του Οσίου Μεγαλομάρτυρος Εφραίμ του εν όρει των Αμώμων και Αγίου ιατρού Λουκά Επισκόπου Συμφερουπόλεως της Κριμαίας, εντός των ορίων της ιστορικής Ιεράς Μητροπόλεως Λαγκαδά Λητής και Ρεντίνης, το οποίο σήμερα αξιώνεται να διακονεί η αδελφή Ευφημία έχοντας την αμέριστη βοήθεια της αδελφής Παρασκευής, (εκ της Αγίας Παρασκευής της Επιβατιανής του Ιάσιου). Με την συμπαράσταση και δωρεά του Καυσοκαλυβήτου Αθωνίτου μοναχού Βασιλείου Μπουμπάκη, αξιώθηκαν να οικοδομήσουν και τον Ιερό Ναό της Παναγίας της Γοργουπηκόου «προς προσευχή, περισυλλογή και ανάπαυση», αλλά και φιλοξενία πληθώρας Βαλκάνιων νέων κυρίως Ρουμάνων, λόγω και της καταγωγής της αδελφής Παρασκευής.
Στις 22/10/2022, εδόθη Σεπτή Πατριαρχική Εντολή να τεθεί το Ιερόν Ησυχαστήριον υπό την εποπτείαν της Πατριαρχικής και Σταυροπηγιακής Ιεράς Μονής των Βλατάδων, με καθηγούμενό του τον Θεοφιλέστατο Επίσκοπο Αμορίου κ. Νικηφόρο και ο ενταφιασμός του μακαριστού Μητροπολίτου Δημητρίου να γίνει στην Ιερά ταύτη Μονή παρά του μακαριστού Γέροντος αυτού, Μητροπολίτου Θεσσαλονίκης κυρού Παντελεήμονος του Α’ Παπαγεωργίου (1902-1979) και του επιστήθιου φίλου του, κυρού Μητροπολίτου Τυρολόης και Σερεντίου Παντελεήμωνος Ροδόπουλου (1929-2019). Μία παντ-ελεήμων επανασυνάντηση πατρὸς, υιού και φίλου… ἐν Πνεύματι Ἁγίῳ.
Το Σάββατο 27η Σεπτεμβρίου 2025, ο Πρώτος στους περίλαμπρους Καθεδρικούς Ιερούς Ναούς και τα Μεγάλα Μοναστήρια, ο πάντοτε αεικίνητος πράσινος Πατριάρχης μας, Πρώτος και σ΄ αυτό το ταπεινό μικρό Ιερό Ησυχαστήριο της καταπράσινης Όσσας. Το επέλεξε, όχι τυχαία και στην αρχή του πολύχρωμου φθινοπώρου, την εποχή της γλυκιάς αλλά εμπνευσμένης μελαγχολίας, προκειμένου να το ευλογήσει με την λαμπρή παρουσία Του στα πλαίσια της επισκέψεώς Του στην Συμβασιλεύουσα Θεσσαλονίκη, περίαπτο του Πολιούχου της Μυροβλύτου Αγίου Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου και περίοπτο Μητρόπολη του καθ’ Ημάς Αγιωτάτου Οικουμενικού Θρόνου. Μία επίσκεψη αμέσως μετά το άκρως επιτυχημένο πολύεργο ταξίδι Του στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής.
Η Α.Θ.Π. δεν λησμονεί ΠΟΤΕ τους ευεργετηθέντες υπό της Μητρός Εκκλησίας αλλά και τους πολλούς αχαρίστους τους εγγύς και τους μακράν από τους οποίους «ενίοτε πίνει και το ποτήριον της αγνωμοσύνης» συνεχώς. Ένας από τους εν βαθυτάτω σεβασμώ ευγνωμονών, ευεργετηθείς και αγαπηθείς, ήταν και ο κυρός Δημήτριος και δια τούτο ο Οικουμενικός Πατριάρχης δια της επισκέψεώς Του ταυτόχρονα επέλεξε να τιμήσει με την παρουσία Του, στο τόπο του, τον ταπεινό και αγαθό λευίτη και ιδρυτή του Ιερού Ησυχαστηρίου κυρό Δημήτριο, ο οποίος με την «ευγενή και ευλαβή χειρονομία του να αφιερώσει το ησυχαστήριο και την περιουσία του στην Μητέρα Εκκλησία, έδωσε σε όλους ημάς μήνυμα και μάθημα κάλλιστον, μάθημα αντιπελαργήσεως, καθώς άπαντες οφείλομεν τα πάντα εις το Οικουμενικόν μας Πατριαρχείον, την στοργικήν αυτήν Μητέρα, η οποία γεννά, εκτρέφει, διαπαιδαγωγεί τα τέκνα της εν παιδεία και νουθεσία Κυρίου, τα αναδεικνύει εις ποιμένας και διδασκάλους του λαού του Θεού, τα προάγει, τα καταξιώνει και καυχάται δι᾿ αυτά εν Κυρίω».**
Η Α.Θ.Π. έφτασε στο Ιερό Ησυχαστήριο συνοδευόμενος από τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης κ. Φιλόθεον ενώ μικρά παιδιά του πρόσφεραν τα πολυαγαπημένα Του τριαντάφυλλα. Τον υποδέχτηκαν ο επιχώριος Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Λαγκαδά, Λητής και Ρεντίνης κ. Πλάτων, ο καθηγούμενος του Ιερού Ησυχαστηρίου Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Αμορίου κ. Νικηφόρος, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βρυούλων κ. Παντελεήμων, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Σταυρουπόλεως Νεαπόλεως κ. Βαρνάβας, ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Ρηγίου κ. Ειρηναίος, μεγάλο πλήθος ιερέων, μοναχών ανδρών και γυναικών, καθώς και ο πνευματικός καθοδηγητής του Ιερού Ησυχαστηρίου π. Δαμασκηνός Νεοσκητιώτης. Μεταξύ των πιστών η Δήμαρχος Λαγκαδά αξιότιμη κ. Νίκη Ανδρεάδου και η Περιφερειακή Σύμβουλος κ. Βιβή Κουρτίδου, καθώς και ο άρτι αφιχθείς εκ Κωνσταντινουπόλεως αγωνιστής πανάξιος Άρχων του Οικουμενικού Θρόνου Αθανάσιος Αγγελίδης.
Κατά την προσφώνησή της, η αδελφή Ευφημία εξέφρασε «προς τον Πρόεδρον της ἐν Κωνσταντινουπόλῃ Μεγάλης Εκκλησίας την μεγίστη και ανεκλάλητο χαρά της αδελφότητας καθώς και την άφατο συγκίνηση να υποδέχεται για πρώτη φορά τον Προκαθήμενον της Ορθοδοξίας εις το Ιερόν και ταπεινόν τους Καθίδρυμα…. Ἐκανε αναφοράκαι «εις τον κόπον του αειμνήστου Μητροπολίτη Μετρών και Αθύρων κυρό Δημήτριο, του φιλοκάγαθου και φιλομονάχου Ιεράρχου του Οικουμενικού Θρόνου… και εξέφρασε «τις ολόθερμες ευχαριστίες για την Πατριαρχικήν ευλογίαν της επισκέψεως».
Κατά την άνευ προετοιμασίας αντιφώνησίν του ο Παναγιώτατος Οικουμενικός Πατριάρχης κ. κ. Βαρθολομαίος «Εξέφρασε την επιθυμία του ιδίου και της τιμίας συνοδείας Του να προσκυνήσουν το Ιερό Ησυχαστήριο το οποίο κατέλειπε ως περιουσιακό στοιχείο εις το Οικουμενικό Πατριαρχείο ο ιδρυτής και κτήτοράς αυτού φιλοπάτωρ και φιλομήτωρ μακαριστός Μητροπολίτης Μετρών και Αθύρων κυρός Δημήτριος» ενώ έκανε αναφορά και στην προ πολλών ετών γνωριμία τους από την Βαυαρία όπου και ο ίδιος σπούδασε για τρία εξάμηνα. «Ήτο ευφήμως γνωστός λόγω της μακροχρόνιας διακονίας του αλλά και διότι ήταν πολύ κοντά σε κάθε ανεξαιρέτως άνθρωπο, πλησιάζοντάς τους με ταπεινότητα, στοργή και ενδιαφέρον, γι αυτό ήτο και πάρα πολύ αγαπητός…. Με την ιδιότητα του Μητροπολίτου συμμετείχε στις εργασίες της Αγίας και Ιεράς Συνόδου βοηθώντας την διεύρυνσή της με την συμμετοχή σ΄ αυτήν όλων ανεξαρτήτως των Μητροπολιτών οι οποίοι ανήκουν στο κλίμα της Αγίας Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας σε διάφορα μήκη και πλάτη της γης. Δοξάζομεν τον Θεόν γι’ αυτήν μας την συνεργασία. Στην συνέχεια αναφέρθηκε στην 10ήμερη επίσκεψή Του στην Αμερική και ιδιαίτερα στην συνοδεία Του στον «Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Σηλυβρίας κ. Μάξιμο ο οποίος εργαζόμενος αόκνως μετέτρεψε την άτεκνο Μητρόπολή του να σφύζει ζωής συγκεντρώνοντας του γύρω του όλους ανεξαιρέτως τους ορθοδόξους της, Ρώσους, Γεωργιανούς, Ουκρανούς, Ρουμάνους». Συγχαρητήρια έδωσε και στον «Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Λαοδικείας κ. Θεοδώρητο ο οποίος έδωσε περιεχόμενο στο εν Αθήναις γραφείο εκπροσωπήσεως του Οικουμενικού Πατριαρχείου αγωνιζόμενος παράλληλα και για τα εν Αθήναις περιουσιακά δίκαιά Του. Η Α.Θ.Π. έκλεισε την αντιφώνησή Της ευχαριστώντας εγκάρδια όλους τους παρευρισκομένους και ιδιαιτέρως του Αρχιερείς για την θερμή υποδοχή τους στην Θεσσαλονίκη, την δικαίως συμβασιλεύουσα της Βασιλεύουσας Πόλης.¨
Κατά την διάρκεια της Ιεράς Ακολουθίας οι παρευρισκόμενοι δεν βίωσαν απλά υψηλού καλλιτεχνικού επιπέδου Βυζαντινά ψαλτικά ακούσματα αλλά το σημαντικότερο, ένιωσαν με βάθος πνευματικό το αχόρταγο νόημα των ψαλλομένων από τους μοναχούς αγωνιστές του πνευματικού στίβου της Ιεράς Σκήτης των Αγίων Αναργύρων της Νέας Σκήτης του Αγίου Όρους έχοντας ως πρωτοψάλτη τον γέροντά τους π. Δαμασκηνό ο οποίος είναι και πνευματικός γέροντας του Ιερού Ησυχαστηρίου.
Μετά την δοξολογία παρετέθη πλούσιο γεύμα ενώ στην συνέχεια ο Παναγιώτατος μετέβη στην Ιερά Μονή Βλατάδων όπου τέλεσε τρισάγιο στον τάφο του αειμνήστου Μητροπολίτου Μετρών και Αθύρων Δημητρίου.
Φθινοπώριασε Παναγιώτατε Πρωτοστράτορα της Οικουμενικής Ορθοδοξίας,
Το γυρνάει σιγά σιγά ο καιρός. Έρχεται η ώρα της ανάμνησης για να μαζέψετε από χαμηλά με το φτυάρι της δικαίας κρίσης Σας, τα ξεραμένα φύλλα της χαράς, της αισιοδοξίας, αλλά και τα φύλλα της λύπης, της απογοήτευσης και της υπονόμευσης πριν από το μεγάλο ταξίδι της Αμερικής· Φυλάσσοντας πάντα ΤΗΝ ΕΛΠΙΔΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΑΝΔΩΡΟΝ ΘΕΟΝ. Σας ευχόμαστε Πατέρα και Αυθέντη μας, ο Βοριάς να σουρώσει στη ψυχή Σας τα ευοίωνα υγιή πρώτα τα οποία βοήθησαν την καρποφορία, αλλά και να παρασύρει τα δεύτερα στην παγωμένη νύχτα της λήθης,καθαρίζοντας τις ευήνιες καταστροφικές πανταχόθεν «αρρώστιες» πολλών.
Ευλογημένη να είναι συν Θεώ η φθινοπωρινή Σας πορεία Πατριάρχα της Οικουμένης, «του κοινού οίκου της ανθρωπότητος» όπως ο ίδιος εξηγήσατε στην βαρυσήμαντη ομιλία Σας στη Σύνοδο Concordia 2025 στην Νέα Υόρκη την 22α Σεπτεμβρίου 2025.
Για άλλη μια φορά, κι ευχόμενος να ακολουθήσουν πάμπολλες άλλες, ο έχων την τύχη να λάβει την χαρά της ευλογίας Σας,
Ο Αγαπητός Καππαδόκας Σας
Κωνσταντίνος Β. Τερψίδης
*Χρήστος Πασχαλίδης Διδάκτωρ Θετικών Επιστημών πρ. Πρόεδρος Ορθοδόξου Νεολαίας Μονάχου Θεσσαλονίκη, Νοέμβριος 2023.
**Προσφώνησις του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου κατά την ενθρόνιση του Μητροπολίτου Μετρών και Αθύρων κυρού Δημητρίου στο Ιερόν Μαρτυρικόν Φανάριον την Δευτέρα, 21η Σεπτεμβρίου 2020.
